Thứ Ba, 8 tháng 10, 2013

Triệt nạn ý tưởng “công chức cắp ô”: Không chỉ là chuyện chế tài.

Ngay trong Bộ Nội vụ cũng có 9/22 công chức không đạt được số điểm đề nghị. "Chưa làm rõ trách nhiệm cá nhân, nhất là của người đứng đầu và của cơ quan tham mưu về công tác cán bộ. Vậy 30% hay chỉ tầng 1%?. Thực tế thì, Nghị định số 36/2013/NĐ-CP về vị trí việc làm và cơ cấu ngạch công chức đến tháng 4 vừa rồi mới được ban hành, dẫn tới chậm trễ ban hành các văn bản chỉ dẫn của các bộ quản lý chuyên ngành về xác định vị trí việc làm và cơ cấu ngạch công chức trong các cơ quan quản lý nhà nước.

Kết quả của một khảo sát chưa đầy đủ khác cho thấy, chỉ có khoảng 30% số cán bộ sau tuyển dụng làm được việc, 30% phải "cầm tay chỉ việc”, hơn 30% còn lại "cầm tay chỉ việc” vẫn không biết cách làm.

Đã đành có luật nhưng thiếu chế tài thì khó xử lý nhưng nếu cứ đổ lỗi loanh quanh cho cơ chế, cho nhận thức chưa đều, kiên tâm chưa cao liệu có thật sự thỏa đáng!? Thùy Dương. Ở một góc nhìn khác, có thể thấy rằng, theo quy định của Nghị định 36, về định biên, bổ nhiệm cán bộ khi quy định hiện hành chỉ có 4 thứ trưởng trong 1 bộ.

Nhưng chỉ tiếc, lấy chuẩn của 20 năm trước để áp dụng cho thực tại hiện hành xem ra không phải cho lắm vì trình độ phát triển kinh tế- xã hội của tổ quốc nay đã khác. Nên, mặc dầu Luật Cán bộ công chức có hiệu lực từ 1-1-2010, nhưng trong một thời gian dài vẫn phải áp dụng các văn bản quy định về tiêu chuẩn ngạch công chức hành chính đã ban hành từ năm 1993, không hạp với công tác tuyển dụng, nâng ngạch.

Không hề đơn giản! Chưa có "chuẩn” để mà thanh loại - điều đó đúng; nhưng liệu có chuẩn rồi thì có thể xử lý rốt ráo được hay không- đây lại là câu chuyện khác và nó cũng làm đau đầu các nhà quản lý. Bộ Nội vụ còn chậm phản ứng trước các vấn đề thời sự của ngành. Chưa nói, đến khi có nghị định của Chính phủ, thì một số quy định về tuyển dụng, sử dụng và quản lý công chức, nhân viên vẫn phải chờ thông tư nên dẫn đến lúng túng trong quản lý.

Thế nhưng, ngay cả việc áp chuẩn cũ cho cơ chế mới; giờ nếu muốn quy trách nhiệm cũng còn khó; nói gì đến việc xử lý công chức hay xa hơn nữa là người tuyển dụng. Thế nhưng, ngay tại cơ quan quản lý việc "săn đầu người” cho bộ phận hành chính sự nghiệp chừng như cũng chưa đưa ra được biện pháp nào khả dĩ để hạn chế tình trạng trên. Ngay ngành nội vụ còn không khẳng định được "chuẩn xác” thì làm sao có thể quy nghĩa vụ để xử lý người đứng đầu trong tuyển dụng, quản lý cán bộ.

Thế nhưng, trả lời về việc có bao nhiêu % cán bộ, công chức không làm được việc, người đứng đầu ngành nội vụ cũng cho rằng, uớc tính số này chỉ chiếm ngần 1% theo ít của địa phương. Chưa đánh giá chuẩn xác phẩm chất, năng lực thực tại của từng cán bộ, công chức trước khi bổ dụng. Trong số này, có nhiều người là lãnh đạo cấp Cục, Tổng cục. Trong khi đó, có người được bổ dụng xong chỉ sau một năm đã nghỉ hưu, hay nhiều người dù thời gian làm việc còn lại không đủ nhiệm kỳ vẫn được bổ dụng.

Điều đó thể hiện ở việc tại thời khắc luật có hiệu lực, nhưng các văn bản quy định chi tiết và chỉ dẫn thi hành của Chính phủ chưa được ban hành, hoặc ban hành chưa đồng bộ. Có tình trạng ấy là bởi, quy trình, thủ tục bổ nhậm cán bộ lãnh đạo, quản lý còn thiếu hợp lý, chưa bám sát đề nghị quản lý, điều hành của từng cơ quan, đơn vị.

Nghĩa là, địa phương chỉ báo cáo như thế, còn Bộ chỉ tổng hợp và thống kê lại, chứ chưa có sự thanh, kiểm tra và đánh giá bản chất. Đánh giá việc thực hành các quy định của luật pháp liên quan đến công tác bổ nhậm, luân chuyển chức danh lãnh đạo, quản lý giờ, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn thái hoà đã từng dấn rằng "một số cơ quan, đơn vị chưa nhận thức đầy đủ quan điểm công tác cán bộ là khâu then chốt, dẫn đến thiếu kiên trì, thiếu nhất quán, thiếu đồng bộ, thiếu tầm chiến lược, tư duy nhiệm kỳ”.

Ngay bản thân Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn yên bình cũng nhận về những tồn tại của ngành và khẳng định quyết tâm cao trong gìn giữ kỷ cương, kỷ luật và quy chế tổ chức các kỳ thi tuyển, xét tuyển. Kết quả trên không khiến nhiều người bất ngờ, vì chất lượng công chức hiện đang có rất nhiều vấn đề.

Bộ máy "phình” tới mức với đầy đủ các ban bệ. Ngay cả đến nay, Bộ Nội vụ chưa có văn bản hướng dẫn các địa phương phân loại cán bộ để có cơ sở loại bỏ những cán bộ công chức yếu kém, thì làm sao mà có "chuẩn” để loại ra những công chức "sáng cắp ô đi, tối cắp ô về”, chứ nói gì đến xử lý người đứng đầu.

Nhiều trường hợp biểu đạt dân chủ hình thức chủ yếu theo định hướng, thậm chí chỉ đạo của người đứng đầu cơ quan, đơn vị. Tuy nhiên bây giờ có bộ lên có tới 11 thứ trưởng. Trên thực tại, thì việc ban hành các văn bản quy định chi tiết và chỉ dẫn thi hành Luật Cán bộ công chức và Luật Viên chức còn chậm so với kế hoạch.

Bức xúc ấy đã được Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng thốt lên ngay trong một phiên họp mới đây của UBTVQH: "Lấy chuẩn năm 1993 để ứng dụng cho năm 2013, nhưng nghĩa vụ thuộc cơ quan nào thì cũng không rõ?” Mới đây, Bộ Nội vụ ban bố kết quả thi nâng ngạch chuyên viên chính lên chuyên viên cao cấp, có 30% công chức dự thi không đạt điểm để xét.

Vấn đề được đặt ra chính là: Vai trò, bổn phận của Bộ Nội vụ trong vấn đề này như thế nào với nhân cách là cơ quan "gác cổng” cho Chính phủ.

Chưa gắn quyền hạn và bổn phận được giao”-ông Bình cũng đã từng thẳng thắn.